بازاندیشی در جایگاه تحلیل برنامه‌درسی در مطالعات برنامه‌درسی: واکاوی دیدگاه صاحب‌نظران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری، گروه تربیت و مشاوره، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه تربیت و مشاوره، واحد تهران مرکزی، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 دانشیار گروه مطالعات برنامه درسی، واحد خوراسگان، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

4 دانشیار گروه تربیت و مشاوره، واحد تهران مرکزی، دانشگاه ازاد اسلامی، تهران، ایران

10.22080/dc.2026.32468.1112

چکیده

هدف این پژوهش بررسی مواضع و دیدگاه صاحب‌نظران درباره بازناندیشی در جایگاه تحلیل برنامه‌درسی در حوزه مطالعات برنامه‌درسی بود. رویکرد پژوهش حاضر کیفی و از نوع مطالعه موردی است. در این پژوهش برای جمع‌‌آوری اطلاعات از مصاحبه نیمه ساختار یافته استفاده شده است. متخصصان شرکت‌کننده در این پژوهش 11 نفر بودند که به‌طور هدفمند و بر اساس روش نمونه‌گیری گلوله برفی، انتخاب شدند. برای جمع‌آوری اطلاعات از مصاحبه نیمه ساختاریافته و برای تحلیل یافته‌ها از رویکرد تحلیل مضمون بازتابی براون و کلارک استفاده شد. برای اعتباربخشی یافته‌های تحلیل، علاوه‌بر حفظ اصول اعتباربخشی توصیه‌شده توسط براون و کلارک در تحلیل مضمون بازتابی، با برخی ویژگی‌های چهار معیار اعتمادپذیری لینکلن و گوبا نیز تطبیق و اعتباربخشی انجام شد. یافته‌های پژوهش، 3 مضمون فراگیر، 9 مضمون سازمان‌دهنده و 80 مضمون پایه بود. مضامین فراگیر در تبیین دیدگاه صاحب‌نظران شامل تحلیل برنامه‌درسی در پرتو ارزشیابی برنامه‌درسی، واگرایی هویتی و هم‌گرایی کارکردی تحلیل و ارزشیابی و تکوین قلمروی تحلیل برنامه‌درسی در حوزه مطالعات برنامه‌درسی نشان داد که مفهوم تحلیل برنامه‌درسی در نگاه متخصصان، مفهومی چندوجهی و در حال تکوین است که از یک سو، هنوز پیوندی نزدیک با ارزشیابی برنامه‌درسی و وابستگی زمینه‌ای دارد و از سوی دیگر، به‌تدریج در حال گذار و تکوین هویت خود به‌عنوان حوزه‌ای تخصصی با بینش و معرفت‌شناسی خاص است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Reconsidering the Position of Curriculum Analysis in Curriculum Studies: Exploring Curriculum Experts’ Perspectives

نویسندگان [English]

  • Zari Aghajani 1
  • kambiz poushaneh 2
  • Narges Keshtiaray 3
  • Hamidreza Rezazadeh Bahadoran 4

1 Ph.D. Student, Department of Education and Counseling, CTC, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

2 Associate Professor, Department of Education and Counseling, CTC, Islamic Azad University, Tehran, Iran

3 Associate Professor, Department of Curriculum Studies, Khorasgan Branch, Islamic Azad University, Isfahan, Iran

4 Associate Professor, Department of Education and Counseling, CTC, Islamic Azad University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

-

کلیدواژه‌ها [English]

  • “Curriculum”
  • “Curriculum Analysis”
  • “Curriculum Evaluation”
  • “Reflexive Thematic Analysis”
دوره 3، شماره 5
شهریور 1405
صفحه 1-19
  • تاریخ دریافت: 28 مرداد 1405
  • تاریخ بازنگری: 22 مهر 1405
  • تاریخ پذیرش: 24 مهر 1405