نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• الناز یوسفی ¹
• داود طهماسب زاده شیخلار ²
• سارا نیکزاد ³

¹ کارشناسی ارشد برنامه ریزی درسی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی دانشگاه تبریز

² استاد گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه تبریز

³ کارشناسی ارشد برنامه ریزی درسی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران

چکیده

هدف پژوهش حاضر بررسی ویژگی‌های معلمان اثربخش از نظر عناصر برنامه درسی از دید مدیران مدارس ابتدایی شهر ارومیه بود. تحقیق حاضر، به لحاظ هدف، کاربردی و از لحاظ رویکرد پژوهشی، کیفی و از نوع روش پدیدارشناسی توصیفی می‌باشد. مشارکت‌کنندگان پژوهش کلیه مدیران مدارس ابتدایی شهر ارومیه که در سال تحصیلی 1404 – 1403؛ به تعداد 63 نفر بوده‌اند. جهت انتخاب مشارکت‌کنندگان در پژوهش از روش نمونه‌گیری هدفمند ملاک‌دار استفاده شد و نمونه‌گیری تا رسیدن به حد کفایت و اشباع نظری ادامه پیدا نمود و در نفر 13 به اشباع رسید. ابزار گرداوری، مصاحبه نیمه ساختار یافته بود. جهت تجزیه و تحلیل داده‌ها از تحلیل مضمون به روش (کلایزی) استفاده شد. یافته‌های پژوهش حاکی از آن است که از دیدگاه مدیران مدارس معلم اثربخش بر اساس الگوی برنامه درسی «اکر» در مقولات چرایی و منطق (3 کد)؛ اهداف آموزشی (3 کد)؛ محتوای آموزشی (3 کد)؛ راهبردهای تدریس (5 کد)؛ نقش معلم (6 کد)؛ مواد و منابع آموزشی (5 کد) و زمان آموزش (2 کد) شناسایی شدند. در کل می‌توان گفت معلم اثربخش با تسلط علمی، مهارت‌های ارتباطی قوی و توانایی ایجاد محیط یادگیری مثبت شناخته می‌شود. برای افزایش اثربخشی معلمان، باید به آموزش‌های مستمر، تبادل تجربیات و فراهم کردن منابع آموزشی توجه شود. این اقدامات می‌تواند به بهبود کیفیت آموزش و یادگیری در مدارس کمک کند.

کلیدواژه‌ها

• عناصر برنامه درسی
• معلمان اثربخش
• مقطع ابتدایی

موضوعات

• الگوهای برنامه درسی

عنوان مقاله [English]

Examining the Characteristics of Effective Teachers in Terms of Curriculum Elements from the Perspective of Elementary School Principals in Urmia City

نویسندگان [English]

• Elnaz Yousefi ¹
• Davud Tahmasbzadeh Sheikhlar ²
• sara nikzad ³

¹ Master's degree in Curriculum Planning, Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Tabriz

² Professor, Department of Educational Sciences, Faculty of Educational Sciences and Psychology, University of Tabriz

³ Master of Arts in Curriculum Planning, University of Tabriz, Tabriz, Iran

چکیده [English]

The purpose of the present study was to examine the characteristics of effective teachers in terms of curriculum elements from the perspective of elementary school principals in Urmia city. The present research is applied in terms of purpose and qualitative in terms of research approach, and of the descriptive phenomenology type. The participants of the study were all elementary school principals in Urmia city, numbering 63 in the academic year 1403–1404. For selecting participants, purposeful criterion-based sampling was used, and sampling continued until sufficiency and theoretical saturation were reached, achieving saturation with the 13th participant. The data collection tool was the semi-structured interview. Thematic analysis using the Colaizzi method was employed for data analysis. The research findings indicate that, from the perspective of school principals, the effective teacher—based on Akker’s curriculum model—was identified in the categories of rationale and logic (3 codes); educational objectives (3 codes); educational content (3 codes); teaching strategies (5 codes); teacher’s role (6 codes); materials and educational resources (5 codes); and instructional time (2 codes). Overall, it can be stated that an effective teacher is characterized by scientific mastery, strong communication skills, and the ability to create a positive learning environment. To enhance teachers’ effectiveness, attention must be given to continuous training, exchange of experiences, and provision of educational resources. These measures can contribute to improving the quality of teaching and learning in schools.

کلیدواژه‌ها [English]

• Curriculum elements
• effective teachers
• elementary school